8 milyon ton — Her yıl okyanusa dökülen plastik atık miktarı.
1 trilyon — Her yıl dünyada kullanılan plastik poşet miktarı.
100 kilogram — İngiltere’de her yıl kişi başına düşen ortalama atık yiyecek miktarı. Yarısından fazlası yenebilecek durumda!
100,000 — Plastik atıklar sebebiyle her yıl hayatını kaybeden denizaltı memeli sayısı.
%90 — Poşet ve şişe kapakları gibi plastikleri yutan deniz kuşlarının tahmini oranı.
Yukarıda dünyamıza verdiğimiz zararları ve bazı sonuçlarını görebilirsiniz. Durum böyle olunca dünyamızı ya kurtarmak zorundayız yada böyle devam ederek kaçınılmaz sonuçlara kendimizi hazırlamalıyız.
İnsanlar, yeryüzü biokütlesinin 10 binde birini oluşturuyor, fakat gezegenin üzerindeki etkimiz dramatik derecede orantısız. Son 250 yıl içerisinde atmosfere 400 milyar ton karbon ekledik ve bunun yaklaşık yarısını 1980’lerden sonra oluşturmaya başladık. Dünya tarihinde hiçbir organizma çevreyi , dünyamızı bu kadar çabuk değiştirmedi. Bu, sadece ürettiğimiz kirlilik miktarı da değil. İnsanlar tamamen yeni kirlilik türleri de icat ettiler.
Polieliten, kloroflorokarbonlar, organik fosfatlar ve sentetik hormonlar, insanlar onları yaratana kadar çevrede bulunmuyordu. 2007 yılında yapılan bir çalışmada, yabani somonda 24’ten fazla sentetik kimyasal ve zehir tespit edildi ve zehirli olmayan kirleticiler de aynı derecede zararlı olabilir.
Topraktan nehirlere bulaşan suni gübreler, yosunların abi büyümesine sebep olarak su yollarının tıkanmasına yol açıyor. Bunlar ölüp çürüdüğünde, bakterilerdeki dalgalanma suyu oksijensiz bırakarak balıkları öldürüyor.
Hal böyle olunca dünyamızı kurtarmak kaçınılmaz bir durum haline geliyor. Kirlenmeyi kontrol etmek tamamen bizim elimizde. 1952’de Lonra’da meydana gelen Büyük Sis, 4 gün içinde tahminen 12000 insanın ölümüne sebep verdi. 4 yıl sonra yürürlüğe giren Temiz Hava Kanunu sayesinde hava kalitesi zamanla gözle görülür bir iyileşme yaşadı.
Kirliliği yaratan teknolojik gelişmeler, aynı zamanda onu yok etmek için de kullanabilir. İnsanların gezegeni zehirleme oranını azaltmak için, daha temiz yakıtlar, daha verimli motorlar, daha iyi geri dönüşüm ve çevresel temizleme teknolojileri geliştiriliyor. Okyanusun içinde görev yapan büyük çöp emici makinelerden tutun, mahalle geri dönüşüm planlarına kadar, dünyanın en kirli yüzyılını geride bırakmak için herkesin yapabileceği bir şeyler var.
Küresel Isınmayı Yavaşlatmak için Uygulanan Bazı Gelişmeler:
- Dev bir uzay aynası dünyanın ısısını 3 dereceye kadar düşürebilir.
- Atmosfere yoğuşacak küçük su buharı tanecikleri enjekte etmek, bulut oluşumunu tetikler. Aydınlık bulutlar güneş ışığını daha fazla yansıtarak gezegeni soğutmaya yardımcı olur.
- Korbondioksit (ve diğer gazlar) emen ve oksijen veren bitki örtüsü karbondioksit döngüsünde çok önemli bir lokomotiftir. Bu sebeple, yeniden ağaçlandırma projeleri başlatmak küresel ısınmayla olan savaşımızda bize çok ciddi avantaj sağlar.
KAYNAK: Turhan Can Kargın Medium Hesabı
Turhan Can Kargın 